Opis događaja · Bijeljina · 2. april 1992.
„Krstili su ga“ vodom: posljednja fotografija Hajrusha Ziberija u Bijeljini
Početkom aprila 1992. pripadnici Arkanovih Tigrova zarobili su u Bijeljini mladog Albanca iz Makedonije Hajrusha Ziberija, koji je u gradu radio. Fotoreporter Ron Haviv snimio ga je kako podignute ruke moli za pomoć, a sutradan ga više nije mogao pronaći. Ziberijevo tijelo kasnije je izvađeno iz Save, sahranjeno kao nepoznato i tek dvanaest godina nakon smrti identificirano analizom DNK.
Bijeljina, početak aprila 1992.
Početkom aprila 1992. u Bijeljinu je ušla paravojna jedinica Srpska dobrovoljačka garda, poznata kao Arkanovi Tigrovi, pod komandom Željka Ražnatovića „Arkana“. Naoružani pripadnici jedinice pucali su na ljude na ulicama, a sa džamije su skinuli zelenu islamsku zastavu i zamijenili je srpskom. Prema navodima koji se pozivaju na Međunarodni krivični sud za bivšu Jugoslaviju (MKSJ), Tigrovi i s njima povezane naoružane grupe ubili su u Bijeljini u roku od dva dana najmanje 48 ljudi.
Američki fotoreporter Ron Haviv bio je 2. aprila 1992. u Bijeljini s Arkanovim Tigrovima.
Zarobljenik u sjedištu Tigrova
Hajrush Ziberi bio je Albanac iz sela Lakarci kod Skoplja u Makedoniji, koji je u Bijeljinu došao zbog posla. Prema portalu genocid.ba, imao je nepune 24 godine i tri mjeseca prije smrti se oženio. Istog izvora navodi da je tog jutra krenuo na posao, ali tamo nikada nije stigao – Tigrovi su ga odveli od džamije.
Prema svjedočenju Rona Haviva, pripadnici Tigrova pokazali su mu Ziberijevu ličnu kartu i predstavili ga kao kosovskog Albanca. Oborili su ga na zemlju i pred njim izložili nekoliko pištolja za koje su tvrdili da su njegovi. Ziberi je držan u sjedištu Tigrova. Uspio je izaći kroz prozor na prvom spratu, ali su ga Tigrovi uhvatili, polili vodom, rugajući se da su ga „pokrstili“, i odvukli nazad u zgradu.
Haviv je tada snimio fotografiju na kojoj Ziberi, okružen naoružanim Tigrovima, s podignutom rukom gleda pravo u objektiv i moli za život. Arkan je od fotografa zatražio filmove. Haviv je predao fotoaparate, ali je dio filmova sakrio i iznio iz zemlje. Sljedećeg dana raspitivao se za zarobljenika, ali ga više nikada nije vidio. Konkretni počinilac Ziberijevog ubistva nije poznat.
Smrt i tijelo u Savi
Ziberijevo tijelo pronađeno je u rijeci Savi. O datumu postoje različiti podaci: prema Al Jazeeri, Ziberi je umro 4. aprila 1992., dok genocid.ba navodi da je njegovo tijelo pronađeno u Savi 4. maja 1992. Prema genocid.ba, zajedno s njim ubijeni su i njegovi prijatelji Abdurahman i Bejtullah. Isti izvor navodi da je Ziberi sahranjen kao nepoznata osoba (N.N.).
Identifikacija i povratak kući
Hajrush Ziberi identificiran je analizom DNK dvanaest godina nakon smrti – prema genocid.ba, u Visokom. Prema istom izvoru, njegovi posmrtni ostaci prevezeni su i 19. septembra 2004. sahranjeni u njegovom rodnom selu u Makedoniji, gdje ga je dočekala i supruga.
Identitet mladića s Havivove fotografije dugo nije bio poznat javnosti. Tek kada je snimak krajem 2014. objavljen na Facebooku, povezan je s imenom Hajrusha Ziberija, a njegova porodica zahvalila je Havivu.
Fotografije kao dokaz
Havivove fotografije iz Bijeljine korištene su kao dokaz pred MKSJ, između ostalog u procesu protiv Radovana Karadžića. Željko Ražnatović „Arkan“, komandant jedinice čiji su pripadnici zadržali Ziberija, optužen je pred MKSJ za ratne zločine, ali je umro 2000. godine, prije početka suđenja.